Undur framfaranna

Nřlega hafa komi­ ˙t ß Ýslensku tvŠr merkilegar bŠkur um undur framfaranna, Heimur batnandi fer eftir breska lÝffrŠ­inginn Matt Ridley og Framfarir eftir sŠnska sagnfrŠ­inginn Johan Norberg. ŮŠr sta­reyndir, sem ■eir vekja athygli ß, eru ˇvefengjanlegar. FŠ­uframbo­ Ý heiminum hefur stˇraukist, en fßtŠkt snarminnka­. HreinlŠti hefur batna­ og um lei­ heilsufar. Dregi­ hefur ˙r ofbeldi og glŠpum og strÝ­um fŠkka­. Efnist÷k ■eirra tveggja eru ■ˇ ˇlÝk. Ridley leggur ßherslu ß efnalegar framfarir Ý krafti atvinnufrelsis, en Norberg skrifar margt um hˇpa, sem hafa ßtt undir h÷gg a­ sŠkja, en eru n˙ teknir a­ njˇta sÝn.

Ůegar Úg las bŠkur ■eirra Ridleys og Norbergs var­ mÚr hugsa­ til ═slands um aldamˇtin 1900. Ůß var vatn sˇtt Ý brunna. Ůegar vatnsveita kom loks til s÷gu ßri­ 1906 drˇ sn÷gglega ˙r taugaveiki, sem haf­i smitast me­ ˇhreinu vatni. Ein ˇvŠnt hli­araflei­ing var lÝka, a­ i­gj÷ld brunatrygginga lŠkku­u verulega: Me­ vatninu var oft gerlegt a­ rß­a ni­url÷gum elds Ý h˙sum. Ůetta er dŠmi um stigm÷gnun framfara, ■egar eitt lei­ir af ÷­ru Ý sjßlfsprottinni ■rˇun e­a jßkvŠ­ri vÝxlverkun. Ůß voru ekki heldur til hitaveitur e­a rafmagnsveitur ß ═slandi. Einhver mikilvŠgasta lÝfskjarabˇt ═slendinga var­ ß ÷ndver­ri tuttugustu ÷ld, ■egar kuldinn og myrkri­ lÚtu undan sÝga fyrir nřrri tŠkni.

Ůeir Ridley og Norberg benda bß­ir ß, a­ framfarir felast ekki nau­synlega Ý fleiri krßsum e­a stŠrra veislubor­i, heldur miklu frekar Ý ■vÝ, a­ menn ■urfi ekki a­ hafa eins miki­ fyrir gŠ­unum og ß­ur fyrr. Ůeir spari sÚr tÝma og orku. Enn var­ mÚr hugsa­ til ═slands um 1900. Ůß tˇk ■a­ h˙nvetnska skˇlasveina ■rjß daga a­ komast ß hestum su­ur Ý LŠr­a skˇlann Ý ReykjavÝk. N˙ er sami sp÷lur ekinn ß ■remur klukkutÝmum. Menn geta ■vÝ nota­ tvo sˇlarhringa og 21 klukkustund til annars, ßn ■ess ■ˇ a­ ■eir hafi veri­ sviptir tŠkifŠrinu til a­ fara lei­ina ß hestum. Ridley og Norberg sřna eftirminnilega fram ß, a­ framfarir eru m÷gulegar, en ekki sjßlfsag­ar. ╗Heimurinn mun ekki farast fyrir skort ß undrum, heldur a­eins fyrir skort ß undrun,ź sag­i breski rith÷fundurinn Chesterton.

(Frˇ­leiksmoli Ý Morgunbla­inu 28. oktˇber 2017.)


ź SÝ­asta fŠrsla | NŠsta fŠrsla

Innskrßning

Ath. Vinsamlegast kveiki­ ß Javascript til a­ hefja innskrßningu.

Haf­u samband