Til hvers eru kosningar?

Ķslendingar fylgjast miklu betur meš stjórnmįlum ķ Bretlandi og Bandarķkjunum en į meginlandi Noršurįlfunnar, og er žaš eflaust vegna enskunnar, sem viš höfum betur į valdi okkar en flest önnur mįl, en žessi lönd eru lķka nįlęgt okkur landfręšilega og stjórnmįlalega. Bandarķkin hafa viš okkur varnarsamning, og Bretland er einn stęrsti višskiptavinur okkar.

Žegar gengiš er til kosninga ķ žessum löndum, spretta išulega fram spekingar uppi į Ķslandi og hneykslast į śrslitum, žvķ aš ķ hvorugu landinu tķškast hlutfallskosningar. Donald Trump hlaut til dęmis fęrri atkvęši samanlagt en Hillary Clinton ķ bandarķska forsetakjörinu 2016. En tilgangur forsetakjörsins var ekki aš męla almennt fylgi frambjóšendanna, heldur kaus hvert af fimmtķu rķkjum Bandarķkjanna kjörmenn sķna eftir misjöfnum reglum (sum jafnvel hlutfallskosningu), og sķšan valdi kjörmannasamkoma forsetann. Bandarķkin eru ekki eitt kjördęmi, og žaš vęri andstętt ešli žeirra aš vera žaš. Žaš er bandalag fimmtķu rķkja.

Ķ Bretlandi eru einmenningskjördęmi, og žaš veldur žvķ, aš stęrsti flokkurinn getur fengiš miklu hęrra hlutfall į žingi en tališ ķ atkvęšum, eins og geršist nś ķ desemberkosningunum 2019. Kerfinu er ekki ętlaš aš endurspegla heildarfylgi hvers flokks, heldur sendir hvert kjördęmi einn mann į žing. Einn stór kostur er viš žetta kerfi. Hann er, aš įbyrgš stjórnenda og kostir um aš velja verša miklu skżrari.

Tvö lżšręšishugtök eru helst notuš į Vesturlöndum. Annaš er, aš žingiš eigi aš endurspegla sem nįkvęmast žjóšarviljann. Margvķsleg vandkvęši eru į aš gera žaš, en vissulega į žį hlutfallskosning viš. Hitt hugtakiš er, aš lżšręši sé frišsamleg leiš til aš skipta um valdhafa, séu kjósendur óįnęgšir meš žį. Žar į betur viš fyrirkomulagiš į Bretlandseyjum, enda į Clement Attlee aš hafa sagt, aš höfuškosturinn viš lżšręšiš vęri, aš losna mętti viš valdhafana įn žess aš žurfa aš skjóta žį.

(Fróšleiksmoli ķ Morgunblašinu 21. desember 2019.)


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband