Hvers vegna skrifaši Snorri?

Eftir Snorra Sturluson liggja žrjś meistaraverk, Edda, Heimskringla og Egla. En hvaš rak hann til aš setja žessar bękur saman? Hann varš snemma einn aušugasti mašur Ķslands og lögsögumašur 1215–1218 og 1222-1231. Hann hafši žvķ ķ żmsu öšru aš snśast.

Snorri var skįldmęltur og hefur eflaust ort af innri žörf. En ég tek undir meš prófessor Kevin Wanner, sem hefur skrifaš um žaš bókina Snorri Sturluson and the Edda, aš einföld skżring sé til į žvķ, hvers vegna hann setti Eddu saman. Ķslendingar höfšu smįm saman öšlast einokun į sérstęšri vöru: lofkvęšum um konunga. Žessari einokun var ógnaš, žegar norręnir konungar virtust fyrir sušręn įhrif vera aš missa įhugann į slķkum lofkvęšum. Snorri samdi Eddu til aš endurvekja įhugann į žessari bókmenntagrein og sżna žeim Hįkoni Noregskonungi og Skśla jarli, hvers skįld vęru megnug. Žeir kunnu raunar vel aš meta framtak hans og geršu hann aš lendum manni, barón, ķ utanför hans 1218–1220.

Svipuš skżring į eflaust aš einhverju leyti viš um, hvers vegna Snorri samdi Heimskringlu į įrunum 1220–1237. En fleira bar til. Ķslendingar voru ķ hęfilegri fjarlęgš til aš geta skrifaš um Noregskonunga. Žótt Snorri gętti sķn į aš styggja ekki konung, mį lesa śt śr verkinu tortryggni į konungsvald og stušning viš žį fornu hugmynd, aš slķkt vald sé ekki af Gušs nįš, heldur meš samžykki alžżšu. Meš žjóšsögunni um landvęttirnar varaši Snorri konung viš innrįs, og ķ ręšu Einars Žveręings hélt hann žvķ fram, aš best vęri aš hafa engan konung.

Tortryggnin į konungsvald er enn rammari ķ Eglu, sem er beinlķnis um mannskęšar deilur framęttar Snorra viš norsku konungsęttina. Egill Skallagrķmsson stķgur žar lķka fram sem sjįlfstęšur og sérkennilegur einstaklingur, eins og Siguršur Nordal lżsir ķ Ķslenskri menningu. Hann er ekki laufblaš į grein, sem feykja mį til, heldur meš eigin svip, skap, tilfinningalķf. Lķklega hefur Snorri samiš Eglu eftir sķšari utanför sķna 1237–1239, en žį hafši konungur snśist gegn honum.

(Fróšleiksmoli ķ Morgunblašinu 12. október 2019.)


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband