UtanrÝkisstefna Hannesar, Ëlafs og Snorra

Jˇn Ůorlßksson lřsti vi­horfi samstarfsmanns sÝns, Hannesar Hafsteins rß­herra, til utanrÝkismßla svo Ý Ë­ni 1923, a­ „hann vildi afla landinu ■eirra sjßlfstŠ­ismerkja og ■ess sjßlfstŠ­is, sem frekast var samrřmanlegt ■eirri hugsun a­ halda vinfengi danskra stjˇrnmßlamanna og fjßrmßlamanna og ßhuga ■eirra fyrir a­ veita ■essu landi stu­ning Ý verklegri framfaravi­leitni sinni“. Hannes var Danavinur, hvorki Danasleikja nÚ Danahatari.

A­ breyttu breytanda fylgdi Ëlafur Thors sams konar stefnu, eins og ١r Whitehead prˇfessor skrifa­i um Ý SkÝrni 1976: Ëlafur vildi verja fullveldi ■jˇ­arinnar eins og frekast vŠri samrřmanlegt ■eirri hugsun a­ halda vinfengi BandarÝkjamanna, sem veitt gßtu ═slendingum ˇmetanlegan stu­ning. Honum og Bjarna Benediktssyni tˇkst vel a­ feta ■a­ ■r÷nga einstigi eftir sÝ­ari heimsstyrj÷ld. Ůeir voru BandarÝkjavinir, hvorki BandarÝkjasleikjur nÚ BandarÝkjahatarar.

Ůri­ji stjˇrnmßlama­urinn Ý ■essum anda var Snorri Sturluson. Hann haf­i veri­ l÷gs÷guma­ur frß 1215 til 1218, en fˇr ■ß til Noregs til a­ koma Ý veg fyrir hugsanlega ßrßs Nor­manna ß ═sland, en ■eir Hßkon konungur og Sk˙li jarl voru ═slendingum ■ß Švarei­ir vegna ßtaka vi­ norska kaupmenn. Jafnframt vildi Snorri endurvekja ■ann Ýslenska si­ a­ afla sÚr fjßr og frŠg­ar me­ ■vÝ a­ yrkja konungum lof. Honum tˇkst Štlunarverk sitt, afstřr­i innrßs og ger­ist lendur ma­ur konungs (barˇn).

Snorri hefur eflaust sagt Hßkoni og Sk˙la hina tßknrŠnu s÷gu af ■vÝ, ■egar Haraldur blßt÷nn hŠtti vi­ ßrßs ß ═sland, eftir a­ sendima­ur hans haf­i sÚr til hrellingar kynnst landvŠttum, en hana skrß­i Snorri Ý Heimskringlu. Og Ý rŠ­u ■eirri, sem hann lag­i Einari ŮverŠingi Ý munn, kemur fram sams konar hugsun og hjß Hannesi og Ëlafi: Verum vinir Noregskonungs, ekki ■egnar hans e­a ■ř. Vi­ ■etta sŠtti konungur sig hins vegar ekki, og var Snorri veginn a­ rß­i hans 1241.

(Frˇ­leiksmoli Ý Morgunbla­inu 28. september 2019.)


ź SÝ­asta fŠrsla | NŠsta fŠrsla

Innskrßning

Ath. Vinsamlegast kveiki­ ß Javascript til a­ hefja innskrßningu.

Haf­u samband