Sartre og Gerlach ß ═slandi

Franski heimspekingurinn Jean-Paul Sartre var Ý talsver­um metum ß ═slandi um og eftir mi­ja sÝ­ustu ÷ld. Eftir hann hafa ■rj˙ rit komi­ ˙t ß Ýslensku, skßldsagan Teningunum er kasta­, minningabˇkin Or­in og heimspekiriti­ Tilvistarstefnan er mannhyggja. ═ heimspeki Sartres eru heilindi eitt a­alhugtaki­. Menn skapa sjßlfa sig me­ ger­um sÝnum Ý gu­lausum heimi og ver­a a­ vera tr˙ir sjßlfum sÚr. Sartre heimsˇtti ═sland hausti­ 1951.

Tv÷ leikrit Sartres voru flutt Ý RÝkis˙tvarpinu, ═ nafni velsŠmisins 1949 og Dau­ir ßn grafar 2003, og ■rj˙ sett ß svi­, Flekka­ar hendur 1951, LŠstar dyr 1961 og Fangarnir Ý Altona 1964. SÝ­ast nefnda leikriti­ er um efna­a ■řska nasistafj÷lskyldu, von Gerlach. Annar sonurinn ber nafni­ Werner von Gerlach. Ůa­ er einkennileg tilviljun, a­ ■essi s÷guhetja Sartres er alnafni ■řska rŠ­ismannsins ß ═slandi 1939-1940, hins ßkafa nasista Werners Gerlachs, nema hva­ „von“ hefur veri­ skoti­ ß milli fornafns og Šttarnafns.

E­a er ■a­ engin tilviljun? Eftir a­ Bretar tˇku Gerlach h÷ndum vi­ hernßmi­ vori­ 1940 fluttu ■eir hann til Manar, ■ar sem hann var geymdur ßsamt ÷­rum strÝ­sf÷ngum frß ═slandi. Hausti­ 1941 komst hann til Ůřskalands Ý fangaskiptum, og ßrin 1943-1944 var hann menningarfulltr˙i Ý ■řska sendirß­inu Ý ParÝs. Sartre bjˇ ■ß Ý ParÝs og hefur vŠntanlega vita­ af menningarfulltr˙anum.

Sartre hlaut Nˇbelsver­laun Ý bˇkmenntum 1964, en hafna­i ■eim. Ůa­ hlřtur hins vegar a­ vera ßhugam÷nnum um heilindahugtak hans rannsˇknarefni og jafnvel rß­gßta, a­ Sartre haf­i 1975 samband vi­ SŠnska lŠrdˇmslistafÚlagi­, sem ˙thlutar ver­laununum, til a­ grennslast fyrir um, hvort hann gŠti fengi­ ver­launafÚ­, ■ˇtt hann hef­i hafna­ hei­rinum. Var mßlaleitan hans hafna­.

(Frˇ­leiksmoli Ý Morgunbla­inu 17. febr˙ar 2018.)


ź SÝ­asta fŠrsla | NŠsta fŠrsla

Innskrßning

Ath. Vinsamlegast kveiki­ ß Javascript til a­ hefja innskrßningu.

Haf­u samband