Hver var Vladímírov?

Kristinn E. Andrésson var framkvćmdastjóri Máls og menningar, miđstjórnarmađur í Sósíalistaflokknum og vinur Kremlverja. Hann fór mikla ćvintýraför snemma í seinni heimsstyrjöld.

Kristinn átti voriđ 1940 erindi til Danmerkur til Svíţjóđar. Ţar sem hann var staddur í Stokkhólmi 9. apríl barst honum fréttin um, ađ Ţjóđverjar hefđu hernumiđ Danmörku og Noreg. Kristinn ákvađ ađ halda heim í gegnum Rússland. Flaug hann til Riga og ţađan til Moskvu, ţar sem hann dvaldist í ţrjár vikur.

Skjöl í Moskvu sýna, ađ Kristinn gekk 16. apríl á fund ráđamanna Alţjóđasambands kommúnista, Kominterns, og gaf ţeim skýrslu um starfsemi íslenskra sósíalista. Fékk hann fjárstyrk til Máls og menningar, sérstaklega til ađ gefa út rússnesk áróđursrit.

Ráđamenn Kominterns kölluđu Kristin aftur á sinn fund 9. maí og afhentu honum ýmis fyrirmćli til Sósíalistaflokksins, ţar á međal um ađ taka hvorki afstöđu međ Bretum né Ţjóđverjum í stríđinu. Einnig kom „Vladímírov“ í áróđursdeild Kominterns á framfćri tilmćlum til íslenskra sósíalista um ađ kynna sér betur frćđirit marxismans.

Kristinn flaug síđan til Sofíu í Búlgaríu og ók ţađan međ lest til Genúa. Ţar barst honum fréttin um, ađ Bretar hefđu hernumiđ Ísland 10. maí. Hann komst međ síđasta skipi frá Genúa til New York, ţar sem hann afhenti bandaríska kommúnistaflokknum leynileg skilabođ. Sigldi hann síđan til Íslands.

Hver var Vladímírov, sem vildi fá íslenska sósíalista til ađ lesa sér betur til? Ég hygg, ađ hann sé búlgarski kommúnistinn Valko Tsjervenkov, sem varđ eftir stríđ forsćtisráđherra lands síns. Var hann harđur stalínisti og svo óvinsćll ađ sögn, ađ frímerki međ mynd af honum var ónothćft, ţví ađ allir hrćktu öfugum megin á ţađ.

Fróđlegt vćri síđan ađ vita, hvađa leynilegu skilabođ Kristinn flutti bandarískum kommúnistum.

(Ţessi fróđleiksmoli birtist í Morgunblađinu 27. ágúst 2011, en hann er sóttur í vćntanlega bók mína, Íslenskir kommúnistar 1918–1998.)

« Síđasta fćrsla | Nćsta fćrsla »

Innskráning

Ath. Vinsamlegast kveikiđ á Javascript til ađ hefja innskráningu.

Hafđu samband