Hva­ sag­i Úg Ý Tallinn?

Evrˇpu■ingi­ hefur gert 23. ßg˙st a­ minningardegi um fˇrnarl÷mb alrŠ­isstefnunnar, komm˙nisma og nasisma. Ůennan dag ßri­ 1939 ger­u ■eir Hitler og StalÝn gri­asßttmßla og skiptu ■ar ß milli sÝn Evrˇpu. NŠstu tv÷ ßrin voru ■eir bandamenn, og gekk StalÝn jafnvel svo langt a­ hann afhenti Hitler řmsa ■řska komm˙nista sem hann haf­i haft Ý haldi. Hefur frßs÷gn eins ■eirra komi­ ˙t ß Ýslensku, Konur Ý einrŠ­isklˇm eftir Margarete Buber-Neumann. Bandalagi­ brast ekki, fyrr en Hitler sveik ■a­ og rÚ­st ß Rß­stjˇrnarrÝkin 22. j˙nÝ 1941.

MÚr var Ý ßr bo­i­ til Tallinn Ý Eistlandi, ■ar sem vÝgt var tilkomumiki­ minnismerki um fˇrnarl÷mb komm˙nismans og haldin fj÷lmenn rß­stefna um e­li hans og ßhrif. ═ t÷lu minni kva­ Úg ■a­ enga tilviljun, heldur e­lislŠgt komm˙nismanum a­ hafa alls sta­ar leitt til alrŠ­is, k˙gunar og fßtŠktar. H÷fundar hans, Karl Marx og Fri­rik Engels, hef­u veri­áfullir haturs og mannfyrirlitningar, eins ogábrÚfaskipti ■eirra sřndu vel, en ■au hef Úg stuttlega raki­ ß ■essum vettvangi. Ůeir Marx og Engels hef­u enn fremur veri­ vÝsindatr˙ar, tali­ sig handhafa Stˇrasannleika, en ekki Ý leit a­ brß­abirg­asannleika, sem mŠtti betrumbŠta me­ tilraunum, eins og venjulegir vÝsindamenn. ═ ■ri­ja lagi vŠri ŠtÝ­ hŠtt vi­ ■vÝ, ■egar tˇmar˙m mynda­ist eftir byltingu, a­ hinir ˇfyrirleitnustu og samviskulausustu fylltu ■a­.

TvŠr ßstŠ­ur Ý vi­bˇt vŠru til ■ess a­ komm˙nismi leiddi jafnan til alrŠ­is. ═ landi ■ar sem rÝki­ vŠri eini vinnuveitandinn Štti stjˇrnarandstŠ­ingurinn erfitt um vik, en frelsi­ vŠri ekki raunverulegt frelsi nema ■a­ vŠri frelsi til a­ gagnrřna stjˇrnv÷ld. ═ fimmta lagi hyg­ust komm˙nistar afnema dreif­an eignarrÚtt einstaklinga og frjßls vi­skipti ■eirra Ý milli, en vi­ ■a­ fyrirkomulag nřttist dreif­ ■ekking ■eirra, eins og Friedrich A. Hayek hef­i manna best sřnt fram ß. En ef rÝki­ rŠki ÷ll atvinnutŠkin yr­i ■a­ a­ fŠkka ■÷rfum manna og einfalda ■Šr til ■ess a­ allsherjarskipulagning atvinnulÝfsins yr­i framkvŠmanleg. Ůetta gŠti rÝki­ a­eins gert me­ ■vÝ a­ taka Ý ■jˇnustu sÝna ÷ll mˇtunar÷fl mannssßlarinnar, fj÷lmi­la, skˇla, dˇmstˇla, listir, vÝsindi og Ý■rˇttir, en ■a­ er einmitt slÝkt kerfi, sem vi­ k÷llum alrŠ­i.

(Frˇ­leiksmoli Ý Morgunbla­inu 25. ßg˙st 2018.)


ź SÝ­asta fŠrsla | NŠsta fŠrsla

Innskrßning

Ath. Vinsamlegast kveiki­ ß Javascript til a­ hefja innskrßningu.

Haf­u samband